هواشناسی
بررسی مقدار و شدت بارش‌های مولد سیل در حوضه آبریز خرم آباد

مهران زند؛ رنگینه سماعی

دوره 41، 96-97 ، فروردین 1396، ، صفحه 1-8

https://doi.org/10.30467/nivar.2017.44813

چکیده
  استان لرستان یکی از استان­های سیل­خیز ایران است به طوری که سالانه خسارات زیادی به بخش­های مختلف از قبیل اراضی کشاورزی، ساختمان­ها، روستاها، شهرها، خطوط ارتباطی، صنایع و سایر بخش­ها وارد می­شود و باعث تلفات جانی هم می­شود. به منظور اجرای هرگونه طرح مهار سیلاب نیاز به مطالعه عوامل مؤثر در سیل است. لذا با توجه به این­که ...  بیشتر

توسعه پایدار و توان اقلیمی

داود پرهیزکار

دوره 41، 98-99 ، مهر 1396، ، صفحه 1-2

https://doi.org/10.30467/nivar.2017.57662

چکیده
  سال‌هاست که بحث توسعه پایدار در جوامع بین‌المللی و ایران مطرح شده است؛ اما توسعه پایدار چیست؟ چه فرقی با توسعه ناپایدار دارد؟ در گذشته تصور حاکم این بود که محیط‌ زیست به طور عمده برای استفاده و استثمار از سوی انسان ایجاد شده است.   بیشتر

گرد و غبار
شناسایی مسیرهای عبور گرد و خاک جنوب غرب ایران (مطالعه موردی: گرد و خاک 30 خرداد 1391)

زهرا خیراندیش؛ جواد بداق جمالی؛ بهزاد رایگانی

دوره 42، 100-101 ، فروردین 1397، ، صفحه 1-10

https://doi.org/10.30467/nivar.2018.65934

چکیده
  پدیده گرد و خاک از فرآیندهای طبیعی مناطق خشک و نیمه‌خشک جهان است که سالانه آسیب های زیادی را به بخش‌های مختلف وارد می‌سازد. جنوب غرب ایران نیز به دلیل قرار گرفتن در کمربند خشک و نیمه خشک جهان به طور مکرر در معرض این پدیده قرار می‌گیرد. در این تحقیق به منظور تعیین مسیر گرد و خاک، یکی از رویدادهای با غلظت بالای گرد و خاک (رویداد30 خرداد ...  بیشتر

آب و هوا
پیش‌بینی میانگین دمای بیشینه ماهانه با استفاده از مدل خاکستری بهبودیافته (مطالعه موردی: ایستگاه هواشناسی فرودگاه شهر قزوین)

مریم کریمی‌خواجه‌غیاثی؛ علیرضا علی نژاد

دوره 42، 102-103 ، مهر 1397، ، صفحه 1-8

https://doi.org/10.30467/nivar.2018.120806.1081

چکیده
  چکیده تئوری سیستم خاکستری در مواردی به کار گرفته می شود که اطلاعات کافی از جامعه مورد مطالعه در دست نیست. مدل پیش بینی خاکستری برای رشته‌ای از اطلاعات با تنوع معین و ثابت مناسب است. مدل خاکستری می تواند با اعمال یکسری محاسبات اضافی سبب بهبود عملکرد پیش‌بینی در مواردی شود که اطلاعات چندانی از سیستم مورد مطالعه در دست نیست. با استفاده ...  بیشتر

هواشناسی کشاورزی
بررسی تاثیر سنجه های اقلیمی بر روی تخمین دمای خاک توسط الگوریتم هیبریدی شبیه سازی تبرید

بابک محمدی؛ باقر حیدرپور

دوره 43، 104-105 ، فروردین 1398، ، صفحه 1-12

https://doi.org/10.30467/nivar.2019.83519

چکیده
  مطلعات جغرافیایی که به منظور برنامه ریزی شهری ، اقلیم شناسی ، ساخت و ساز عمرانی و همچنین کشاورزی یک منطقه صورت می‌گیرد به تخمین درجه حرارت خاک آن منطقه وابسته می باشد . در این پژوهش دمای 50 سانتی متری عمق خاک با استفاده از مدل الگوریتم هیبریدی شبیه سازی تبرید و مدل منفرد ماشین بردار پشتیبان در ایستگاه هواشناسی شهر آدنا واقع در کشور ترکیه ...  بیشتر

بررسی روند تغییرات دمای سالانه، فصلی و ماهانه حوضه کارون بزرگ با استفاده از روش TFPW-MK

سجاد شاکریان؛ حسن ترابی پوده؛ بابک شاهی نژاد؛ حامد نقوی

دوره 43، 106-107 ، مهر 1398، ، صفحه 1-11

https://doi.org/10.30467/nivar.2019.156227.1116

چکیده
  دما از پارامترهای کلیدی موثر بر اقلیم به شمار رفته و تغییرات آن می‌تواند ساختار آب و هوای منطقه‌‌ای را دگرگون سازد. نظر به تاثیرات مستقیم دمای محیطی بر منابع آب، بررسی روند دما در مقیاس‌های مختلف زمانی و مکانی می‌تواند بخش بزرگی از تحقیقات اقلیم‌‌شناسی و مدیریت منابع آب را به خود اختصاص دهد. در این تحقیق روند تغییرات میانگین دمای ...  بیشتر

بررسی علل تفاوت عملکرد مدل عددی WRF در پیش بینی بارشِ سامانه های جوی مختلف از دیدگاه دینامیکی: مطالعه موردی

سکینه خان سالاری؛ عباس رنجبر

دوره 44، 108-109 ، فروردین 1399، ، صفحه 1-10

https://doi.org/10.30467/nivar.2020.106449

چکیده
  : یکی از چالش‌های اساسیِ پیش‌بینی عددی وضع هوا، پیش‌بینی صحیحِ بارش به‌ویژه برای بارش­های همرفتی بهاری می­باشد. شناخت دینامیکی «عوامل مولد بارش»، ما را به سوی انتخاب «طرحواره­های مناسب­تر» جهت پیش­بینی دقیق­ترِ بارش رهنمون می­شود. مدل­ میان­مقیاس پیش­بینی عددی وضع‌هوا (WRF) دارای طرحواره­های پارامتر­سازی ...  بیشتر

بررسی موردی چگالی هوا و فشار بخار آب سطح زمین روی ایران

محمد مرادی؛ عباس رنجبر

دوره 44، 110-111 ، مهر 1399، ، صفحه 1-12

https://doi.org/10.30467/nivar.2020.220462.1151

چکیده
  در این مطالعه با نگاهی کوتاه به مبانی نظری محاسبه کمیت‌های چگالی و فشار بخار آب، این دو کمیت بطور موردی در سال‌های 2004، 2005 و 2015 برای 184 ایستگاه همدیدی هواشناسی محاسبه شد. نتایج نشان داد که متوسط ماهانه، فصلی و سالانه چگالی هوا در سواحل دریای خزر و سواحل جنوبی ایران بیشینه و در ارتفاعات زاگرس و البرز مرکزی کمینه می‌باشد. این شرایط با ...  بیشتر

بررسی ساختار دینامیکی گردش نصف‌النهاری سلول هادلی در کمربند حاره

سید محمود حسینی صدیق؛ مسعود جلالی

دوره 45، 112-113 ، فروردین 1400، ، صفحه 1-15

https://doi.org/10.30467/nivar.2021.237927.1164

چکیده
  جهت تشخیص ساختار گردش بزرگ مقیاس نصف‌النهاری سلول هادلی از داده‌های بازتحلیل پیش‌بینی میان مدت هواسپهر اروپایی (ECMWF) نسخه (ERA5) با تفکیک افقی مکانی 25/0*25/0 درجه و با بهره‌گیری از نقشه‌های دمای هوا، مؤلفه مداری بردار باد، مؤلفه مداری بردار باد سطح صفر در تراز 1000 هکتوپاسکال، مؤلفه نصف النهاری بردار باد، مولفه بالاسوی سرعت باد، تابع جریان ...  بیشتر

مدل سازی و پیش بینی عددی
تجزیه و تحلیل داده‌های مقادیر فرین دمای شهر تبریز

علی اکبر حیدری

دوره 45، 114-115 ، مهر 1400، ، صفحه 1-14

https://doi.org/10.30467/nivar.2021.289385.1195

چکیده
  مدل‌بندی داده‌های مقادیر فرین، یعنی بیشترین و کمترین مقادیر پدیده‌های طبیعی به‌وسیله فرمول‌های آماری، پیش‌بینی رفتار اینگونه داده‌ها در آینده را امکان‌پذیر می‌سازد. یکی از روش‌های تحلیل داده‌های مقادیر فرین، روش فزونی‌ها است و در آن تمامی فزونی‌های بالای یک سرحد بزرگ، با استفاده از توزیع پارتوی تعمیم‌ یافته مدل‌بندی می‌شوند. ...  بیشتر

مطالعه وضعیت اقلیمی مه در فرودگاه اردبیل در دوره آماری 2011 تا 2020

راضیه پهلوان؛ محمد مرادی؛ سحر تاج بخش؛ مجید آزادی؛ مهدی رهنما

دوره 46، 116-117 ، فروردین 1401، ، صفحه 1-12

https://doi.org/10.30467/nivar.2022.294577.1197

چکیده
  وجود مه باعث کاهش دید افقی به کمتر از 1000 متر می‌شود و خدمت‌رسانی حمل و نقل هوایی را دچار اختلال می‌کند و می‌تواند نشست و برخاست هواپیماها را غیر ممکن ‌سازد. رخداد مه در صنعت هوانوردی به دلیل تأخیر و لغو پروازها هزینه‌ای بالغ بر صدها میلیون دلار به بار می‌آورد، بنابراین شناخت وضعیت اقلیمی مه در فرودگاه‌ها می‌تواند به تشخیص و پیش‌بینی ...  بیشتر

تحلیل روند پدیده هواشناختی گردوغبار در ایستگاه هواشناسی تبریز طی دوره 1951 تا 2011

عاطفه حسینی صدر؛ غلام حسن محمدی؛ منیژه حسینی صدر

دوره 38، 85-84 ، فروردین 1393، ، صفحه 3-10

چکیده
  به منظور مطالعه روند تغییرات سالانه و فصلی وقوع گرد و غبارها در شهر تبریز از داده‌های 61 ساله تعداد روزهای گرد و غباری ایستگاه هواشناسی تبریز استفاده شد. در ابتدا به منظور ارائه اطلاعات اولیه از شرایط و اقلیم گرد و غبار در ایستگاه مورد مطالعه، تغییرات فراوانی سال به سال و پراکندگی درصد فراوانی ماهانه روزهای همراه با گرد و غبار با استفاده ...  بیشتر

مطالعه موردی تحلیل عینی از طریق طرحوارة بارنز

لیلا امینی؛ ابراهیم میرزائی؛ غلامرضا خاکیان دهکردی

دوره 37، 83-82 ، مهر 1392، ، صفحه 3-12

چکیده
  جهت صدور پیش‌بینی، در مراحل آغازگری و شرایط اولیه، با استفاده از مدل‌های عددی درمناطق مختلف، به کلیه فراسنج‌های هواشناسی در فواصل مشخص برروی یک شبکه منظم، نیاز می‌باشد. انتقال داده‌های نامنظم دیدبانی شده به یک شبکه منظم، نیازمند استفاده از تحلیل عینی می‌باشد. طرحوارة تحلیل عینی بایستی درونیابی هموار را انجام داده، باعث افزایش ...  بیشتر

تحلیل روابط عوامل مکانی و روزهای برفی در ایران

ساره فرامرزی فرد؛ محسن قاسمی

دوره 37، 81-80 ، فروردین 1392، ، صفحه 3-14

چکیده
  در بسیاری از کشورهای جهان برای طبقه‌بندی‌های اقلیمی از روش‌های متعدد و مختلفی استفاده می‌شود اما در ایران تعداد معیارهای مورد استفاده‌اندک است و در نتیجه می‌توان گفت در بحث بارندگی کشور به بارش‌های جامد از جمله بارش برف توجه کمتری شده است. در تحقیق حاضر فراوانی روزهای دارای پدیده برف برای 50 ایستگاه سینوپتیک در ایران طی سال‌های ...  بیشتر

روند تغییرات پوشش برف در مناطق برف‌خیز ایران با استفاده از داده‌های سنجنده مدیس

هادی ابراهیمی؛ ابوالحسن غیبی؛ حسین ملکوتی

دوره 36، 79-78 ، مهر 1391، ، صفحه 3-10

چکیده
  برآورد پارامترهای برف، به خصوص سطوح پوشیده از برف یکی از فاکتورهای کلیدی و مهم در میزان بودجه تابشی زمین، مطالعات منابع آب و تغییر اقلیم محسوب می‌شود. در مناطق وسیعی از نیمه شمالی و شمال ‌غربی کشور، بارش‌ شدید برف به طور معمول منجر به خطراتی نظیر جاری شدن سیلاب، در اثر ذوب سریع برف، و همچنین تغییر در میزان پوشش برف منجر به تخریب محصولات ...  بیشتر

نواحی بارشی استان کردستان

پیمان محمودی؛ عرفان مؤمن پور سورجانی

دوره 36، 77-76 ، فروردین 1391، ، صفحه 3-14

چکیده
  ناحیه‌بندی و طبقه‌بندی از گذشته، در تمام زمینه‌های علوم جغرافیا به ویژه علم آب و هواشناسی مورد توجه بوده است. برای ناحیه‌بندی بارشی استان کردستان از داده‌های ماهانه 28 ایستگاه همدیدی و باران‌سنجی برای یک دوره 15 ساله (1384- 1370) بهره گرفته شد. به کمک تحلیل خوشه‌ای به روش ادغام وارد1 نواحی بارشی استان کردستان مشخص شد. نتیجه حاصل از این ...  بیشتر

مروری بر جزییات فیزیکی طرحواره‌های پارامتره سطح در مدل پیش بینی عددی وضع هوا

مهران خدامرادپور؛ پرویز ایران نژاد؛ ، سهراب حجام؛ رباب مشایخی

دوره 35، 75-74 ، مهر 1390، ، صفحه 3-10

چکیده
  طرحواره‌های پارامتره سطح1 (طرحواره‌های سطح) به عنوان مولفه مهمی در مطالعات پیش بینی‌های اقلیمی، پیش‌بینی عددی وضع هوا و هیدرولوژی به کار می‌روند. مهم‌ترین وظیفه این طرحواره‌ها، حل بودجه‌های انرژی و آب درسطح خشکی است. مدل MM5 پنجمین نسخه مدل میان مقیاس دانشگاه پنسیلوانیا و مرکز ملی تحقیقات جو2 می‌باشد که در مطالعات آلودگی هوا، ...  بیشتر

پهنه‌بندی شمال‌غرب ایران براساس مشخصات بارش

حسین عساکره؛ سعیده اشرفی

دوره 35، 73-72 ، فروردین 1390، ، صفحه 3-14

چکیده
  افزایش روز افزون مشاهدات اقلیمی، ظهور رایانه‌های پیشرفته و تغییر نگرش نسبت به پدیده‌های طبیعی موجب گردید که روش‌های طبقه‌بندی  چند متغیره مورد اقبال و استقبال اقلیم شناسان قرار گیرد. کاربرد طبقه‌بندی در شناسایی نواحی همگن اقلیمی، اهمیت این موضوع را تبیین می‌کند. به منظور پهنه‌بندی بارش شمال‌غرب کشور، با استفاده از روش تحلیل ...  بیشتر

راستی آزمایی برونداد مدل WRF برای بارندگی بر روی کشور ایران در دوره فوریه تا انتهای می سال 2009

زینب ذاکری؛ مجید آزادی؛ فاطمه صحرائیان

دوره 38، 87-86 ، مهر 1393، ، صفحه 3-10

چکیده
  در این مطالعه برونداد مدل WRF[1] برای پیش‌بینی بارش در مناطق مختلف کشور در بازه زمانی ابتدای فوریه تا انتهای می سال 2009 میلادی برای پیش‌بینی‌های 42، 66 و90 ساعته مورد ارزیابی قرار گرفته است. بدین منظور برونداد بارندگی تجمعی مدل WRF در دوره زمانی مذکور با مقادیر متناظر دیدبانی یعنی بارندگی تجمعی 24ساعته در336 ایستگاه هواشناسی همدیدی در سطح ...  بیشتر

الگوهای جوی بزرگ مقیاس و همدیدی برف‌های سنگین استان گیلان

پروین غفاریان؛ نفیسه پگاه فر؛ الهه اولاد

دوره 39، 88-89 ، فروردین 1394، ، صفحه 3-14

https://doi.org/10.30467/nivar.2015.13443

چکیده
  ریزش برف سنگین که پدیده‌ای حدی محسوب می‌شود در استان گیلان موجب خسارات سنگین اقتصادی شده و زندگی عادی مردم را مختل می‌نماید. به منظور یافتن ساختار بزرگ مقیاس و همدیدی این پدیده، تاریخ‌های ریزش برف سنگین در بازه‌ی زمانی 1964 تا 2014 استخراج شد. سپس الگوی فشار متوسط سطح زمین و ارتفاع ژئوپتانسیلی در ترازهای 10 و 500 هکتوپاسکال و بی‌هنجاری ...  بیشتر

هواشناسی
مقایسه سری‌های مقادیر حد و جزئی بارش‌های حداکثر روزانه جهت تعیین بهترین توزیع احتمالاتی (مطالعه موردی استان تهران)

حسین ملکی نژاد؛ مهدی سلیمانی مطلق؛ اعظم جایدری؛ سمیه شاطر آبشوری

دوره 39، 90-91 ، مهر 1394، ، صفحه 3-14

https://doi.org/10.30467/nivar.2015.14599

چکیده
  تحلیل فراوانی و یا دوره برگشت رخدادهای بارش و سیلاب از مهم‌ترین گام‌های مدیریت منابع آب و طراحی سازه‌های آبی است. در این تحقیق به منظور انتخاب مناسب‌ترین توزیع فراوانی جهت برآورد مقادیر بارش حداکثر با احتمالات وقوع مشخص، آمار بارش حداکثر سالانه 5 ایستگاه سینوپتیک استان تهران از آغاز تاسیس گرد‌آوری شد. سپس با استفاده از نرم‌افزار ...  بیشتر

گرد و غبار
بررسی برخی شرایط همدیدی هنگام وقوع پدیده گردوغبار30 ژوئن 2008 در نیمه غربی کشور

مجتبی میهن پرست؛ عباس رنجبر؛ امیرحسین مشکواتی

دوره 40، 92-93 ، فروردین 1395، ، صفحه 3-13

https://doi.org/10.30467/nivar.2016.40760

چکیده
  پدیده گردوغبار حاصل از توفان های گردو خاک در سالیان اخیر بعلت تکرار و تشدید آنها در کشورهای همسایه به یک پدیده زیانبخش تقریبا دائمی برای کشور ایران مخصوصا نیمه غربی تبدیل شده است از این رو مطالعه و بررسی این پدیده از جنبه های زیست محیطی، هواشناسی ، منابع آب ، توسعه همگون و ... یک امر ضروری است. در این تحقیق یک مورد خاص از این پدیده که منجر ...  بیشتر

اقلیم شناسی
طراحی الگوی مناسب برای ساخت سکونتگاه های شهرستان خوی با توجه به عناصر اقلیمی

مصطفی قربان موحد؛ محمد جدیری عباسی

دوره 40، 94-95 ، مهر 1395، ، صفحه 3-16

https://doi.org/10.30467/nivar.2016.42615

چکیده
  طراحی اقلیمی، طراحی است که بتوان ضمن هماهنگی با محیط طبیعی پیرامون خود و بهره گیری هرچه بیشتر از نیروهای طبیعی موجود در محل حتی الامکان محیط طبیعی مناسبی را برای استفاده کنندگان ایجاد نماید. در این مقاله به منظور تعیین جهت مناسب برای استقرار ساختمانها، عناصر تابش آفتاب و باد (با توجه به آمار ایستگاه هواشناسی همدیدی خوی طی سالهای (2005- ...  بیشتر

هواشناسی
تاریخچه هواشناسی
دوره 1، شماره 12 ، اسفند 1339، ، صفحه 3-5

چکیده
  اولین کنگره روسای هواشناسی کشورها در سال 1879بوجود آمد .از این تاریخ تا هفتاد سال بعد تشکیلات هواشناسی در کشورها با وضع منظامی پیشرفت نمود وخصوصا هواشناسی هواپیمائی و هواشناسی کشاورزی ترقیات قابل ملاحطه نمود .  بیشتر

هواشناسی
روز جهانی هواشناسی
دوره 2، شماره 14 ، فروردین 1341، ، صفحه 3-4

چکیده
  روز بیست و سوم مارس 1962 سوم فروردین ماه  1341 دوازده سال از تأسیس هواشناسی میگذرد و ایران نیز در سی ام اکتبر 1959 یعنوان یکصدوسومین عضو سازمان هواشناسی جهانی بعضویت سازمان هواشناسی جهانی درآمد. اینک که ازطرف آن سازمان روز 23 مارس 1962 بعنوان سالروز بجهانیان اعلام گردیده است نشریه ماهانه هواشناسی ایران نیز شماره مخصوصی انتشار میدهد که ازنظر ...  بیشتر