برآورد تبخیر- تعرق مرجع در شرایط کمبود داده و ارزیابی روش‌های والیانتس برای خط ساحلی شمال و جنوب ایران

نویسندگان

1 سیستان و بلوچستان- شهرستان زابل- خیابان هامون- هامون14- پلاک 89

2 عضو هیأت علمی/ دانشگاه زابل

چکیده

تبخیر- تعرق (ET) مهمترین پارامتر در مطالعات اقلیمی و برنامه‌ریزی آبیاری است. برآورد تبخیر- تعرق پتانسیل (ETo) به روشی ساده، مورد توجه زیادی، به‌خصوص در کشورهای در حال توسعه، که در آن اطلاعات هواشناسی مورد نیاز برای روش استاندارد پنمن- مونتیث فائو (PMF-56) ناقص و یا در دسترس نمی‌باشد، قرار گرفته است. همچنین علارغم توسعه کشاورزی در خطوط ساحلی ایران، تحقیقات جامع‌ای جهت محاسبه تبخیر-تعرق در این بخش‌ها صورت نگرفته است. هدف از این مطالعه عبارت است از: 1- ارزیابی 5 روش کمبود داده شامل: هارگریوز- سامانی، پریستلی‌تیلور، مکینک، تورک در مقایسه با روش استاندارد برآورد ETo و 2- ارزیابی دو مدل از جدیدترین روش‌های برآورد ETo توسط والیانتس در مقایسه با روش PMF-56 برای خطوط ساحلی شمال و جنوب ایران. به منظور این مطالعه، داده‌های 14 ایستگاه سینوپتیک شامل 8 ایستگاه در خط ساحلی جنوب و 6 ایستگاه در خط ساحلی شمال انتخاب شدند. نتایج آزمون‌های آماری نشان داد که در میان روش‌های تخمین تبخیر-تعرق با کمبود داده، روش تورک برای ایستگاههای خط ساحلی شمال به دلیل اقلیم معتدل و مرطوب و روش پریستلی‌تیلور به دلیل گرما و رطوبت بیشتر برای ایستگاههای واقع شده در خط ساحلی جنوب بهترین نتایج را در مقایسه با روش PMF-56 دارند. در میان روش‌های توسعه‌داده شده توسط والیانتس، روش والیانتس 2 بیشترین مطالبقت را با روش PMF-56 دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Estimation of reference evapotranspiration in the data condition of deficiency and assessment of Valiantzas methods for the coastlines in the north and south of Iran

نویسندگان [English]

  • mohammad mahdi chari 1
  • parisa kahkhamoghadam 2
1 water engineering, soil and water department, university of zabol
2 water engineering, soil and water.
چکیده [English]

Evapotranspiration (ET) is the most important parameter in climatic and hydrological studies and that of the irrigation management and planning. Estimation of reference evapotranspiration (ETo) in a simple way is of great interest, especially in developing countries, where meteorological data required for standard method of FAO Penman- Monteith (PMF-56) is incomplete or not available. Also, despite of the large amount of agricultural development in the coastal of Iran, no comprehensive research in calculating evapotranspiration on the northern and southern coastlines has not been conducted. The aims of this study were: 1. assessment of reference evapotranspiration using five methods required low data including: Hargreaves-Samani, Priestley Taylor, Makkink, Turc. 2. Evaluation of the two models of the newest methods to estimate ETo by Valiantzas along with PMF-56 method, for evaluating the methods described. For this study meteorological data from 14 synoptic stations including 8 stations located in the Southern coastline and 6 stations located in the northern coastline of Iran, were selected. The statistical results have shown that among ETo estimation methods in terms of lack of data Priestley- Taylor method because of the higher temperature and humidity for the station located in the southern coastline, and Turc method due to temperate and humid climate for stations located in northern coastline has the best performance compared to PMF-56 method. Among the methods developed by Valiantzas, method of Valiantzas 2 has the highest correspondence compared to PMF-56 method.

کلیدواژه‌ها [English]

  • evapotranspiration
  • Coastlines
  • Valiantzas method
  • Turc method
  • Priestley-Taylor method
 

1- طرح جامع مدیریت یکپارچه مناطق ساحلی ایران (فرآیند و دستاوردها)، 1393، معاونت توسعه و تجهیز بنادر، اداره کل مهندسی سواحل و بنادر.

2- بهمنش، ج.، ن. مرتضوی و ب. محمدنژاد، 1394، برآورد تبخیر- تعرق گیاه مرجع تحت شرایط داده­های محدود و کامل (مطالعه موردی: ایستگاه­های سینوپتیک تبریز و ارومیه)، نشریه دانش آب و خاک، 25(3): 26-13.

3- توکلی، ا.، ب. قهرمان، ک. داوری و ح. انصاری، 1392، برآورد تبخیر- تعرق مرجع در شرایط کمبود داده (مطالعه موردی: استان خراسان شمالی)، مجله علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی، 65: 222-211.

4- سبزی­پرور، ع.، ف. تفضلی، ح. زارع­ابیانه، م. موسوی بایگی، م. غفوری، ا. محسنی موحد و ز. مریانجی، 1387، مقایسه چند مدل برآورد تبخیر- تعرق گیاه مرجع در یک اقلیم سرد          نیمه­خشک به­منظور استفاده بهینه از مدل­های تابش، مجله آب و خاک (علوم و صنایع کشاورزی)، 22(2):340-328.

5- سلطانی، ا.، م. میرلطیفی و ح. دهقانی­سانیج، 1391، برآورد تبخیر- تعرق مرجع با استفاده از داده­های محدود هواشناسی در شرایط اقلیمی مختلف، نشریه آب و خاک. جلد، 26(1): 149-139.

6- کسمائی، م.، 1385، اقلیم و معماری، اصفهان، نشر خاک

7- کوچک‌زاده، م. و ج. نیکبخت 1383، مقایسة روش‌های مختلف برآورد تبخیر و تعرق مرجع در اقلیم‌های مختلف ایران با روش استاندارد فائو پنمن‌ـ مانتیث، نشریة علوم کشاورزی، 3: 57-43.

8- موسوی­بایگی، م.، م. عرفانیان و م. سرمد، 1388، استفاده از حداقل داده­های هواشناسی برای برآورد تبخیر- تعرق گیاه مرجع و ارائه ضریب اصلاحی (مطالعه موردی: استان خراسان رضوی)، مجله آب و خاک، 23(1):99-91.

9- Ahooghalandari, M., M. Khiadani & M. EsmiJahromi, 2016, Calibration of Valiantzas’ reference evapotranspiration equations for the Pilbara region, Western Australia, Theor Appl Climatol. doi: 10.1007/s00704-016-1744-7.

10- Allen, R. G., L. S. Pereira, D. Raes & M. Smith, 1998, Crop Evapotranspiration – Guidelines for Computing Crop Water Requirements, FAO Irrigation and Drainage Paper 56, FAO, Rome, Italy.

11- Allen, R. G., 2001, Manual of reference evapotranspiration calculation software for FAO and ASCE standardized equations, University of Idaho.

12- Droogers, P. & R. G. Allen, 2002, Estimating reference evapotranspiration under inaccurate data conditions, Irrig Drain Syst. 16: 33–45.

13- Djaman, K., A. A. Balde, A. Sow, B. Muller, S. Irmak, M. K. Ndiaye, B. Manneh, Y. D. Moukoumbi, K. Futakuchi & K. Saito, 2015, Evaluation of sixteen reference evapotranspiration methods under Sahelian conditions in the Senegal River Valley, J Hydrol: Regional Studies. 3: 139–159.

14- Djaman, K., S. Irmak, I. Kabenge & K. Futakuchi, 2016, Evaluation of FAO-56 Penman-Monteith Model with Limited Data and the Valiantzas Models for Estimating Grass-Reference Evapotranspiration in Sahelian Conditions, J Irrig Drain Eng, ASCE, ISSN 0733-9437.

15- Issaka, A. I., J. Peak, K. Abdella, M. Pollanen, A.K.S. Huda, S. Kaitibie, I. Goktepe, M. M. Haq & A. T. Moustafa, 2017, Analysis and Calibration of Empirical Relationships for Estimating Evapotranspiration in Qatar: Case Study, J Irrig Drain Eng 05016013.

16- Jensen, M. E., R. D. Burman & R. G. Allan, 1990, Evapotranspiration and Irrigation water requirement, ASCE Manual and Report on Engineering Practice No.70. ASCE, New York.

17- Kisi, O., 2014, Comparison of different empirical methods for estimating daily reference evapotranspiration in Mediterranean climate, J Irrig Drain Eng. doi:10.1061/(ASCE)IR.1943-4774.0000664.

18- Priestley, C. H. B. & R. J. Taylor, 1972, On the assessment of surface heat flux and evaporation using large-scale parameters, Mon Weather Rev. 100(2):81–92.

19- Sentelhas, P. C., T. J. Gillespie & E. A. Santos, 2010, Evaluation of FAO Penman-Monteith andalternative methods for estimating reference evapotranspiration with missing data in Southern Ontario, Canada, Agric Water Manage. 97(5): 635-644.

20- Tabari, H., M. E. Grismer & S. Trajkovic, 2013, Comparative analysis of 31 reference evapotranspiration methods under humid conditions. Irrig Sci. 31: 107-117.

21- Trajkovic, S. & S. Kolakovic, 2009, Evaluation of reference evapotranspiration equations under humid conditions, Water Resour Manage. 23(14): 3057-3067.

22- Turc, L., 1961, Estimation of irrigation water requirements, potential evapotranspiration: a simple climatic formula evolved up to date, Ann Agron. 12:13–49.

23- Valiantzas, J. D., 2006, Simplified versions for the Penman evaporation equationusing routine weather data. J Hydrol. 331 (3–4): 690–702.

24- Valiantzas, J. D., 2013a, Simple ETo forms of Penman’s equation without wind and/or humidity data, I: Theoretical development, J Irrig Drain Eng. 10.1061/(ASCE)IR.1943-4774.0000520.

25- Valiantzas, J. D., 2013b, Simple ETo forms of Penman’s equation without wind and/or humidity data, II: Comparisons with reduced set-FAO and other methodologies, J Irrig Drain Eng. 10.1061/(ASCE)IR.1943-4774.0000502.

26- Valiantzas, J. D., 2013c, Simplified forms for the standardized FAO-56 Penman-Monteith reference evapotranspiration using limited data, J Hydrol 505: 13–23.

27- Valiantzas, J. D., 2013d, Simplified reference evapotranspiration formulausing an empirical impact factor for Penman’s aerodynamic term, J Hydrol Eng. 10.1061/(ASCE)HE.1943-5584.0000590, 108–114.

28- Valipour, M., 2015a, Importance of solar radiation, temperature, relative humidity, and wind speed for calculation of reference evapotranspiration, Arch Agron Soil Sci. 10.1080/03650340.2014.925107.

29- Valipour, M., 2015b, Investigation of Valiantzas’ evapotranspiration equation in Iran, Theor Appl Climatol. 121 (1-2) 267-278.

30- Xu, C. Y., V. P. Singh, Y. D. Chen & D. Chen, 2008, Evaporation and evapotranspiration, In: Singh VP (ed) Hydrology and hydraulics, 1st ed. Water Resour Pubns. USA, pp. 229–276.